Kwaliteit meten in de schoonmaak: DKS en VSR-KMS uitgelegd

Over schoonmaak heeft iedereen een mening. De een vindt het prima, de ander ziet alleen die ene vlek bij de koffieautomaat. Wie als schoonmaakbedrijf of opdrachtgever wil praten over kwaliteit, heeft daarom iets nodig wat verder gaat dan een gevoel: een meting.

Twee systemen, twee doelen

In Nederland worden vooral twee systemen gebruikt, allebei ontwikkeld door de Vereniging Schoonmaak Research (VSR).

DKS: dagelijks sturen. DKS staat voor Dagelijks Kontrole Systeem. Het is een controle op de werkvloer, meestal door iemand die dicht op het werk staat, zoals een voorman of objectleider. Het doel is de uitvoering bewaken en direct bijsturen.

VSR-KMS: periodiek en objectief meten. Het kwaliteitsmeetsysteem van VSR is ontwikkeld in samenwerking met TNO. Volgens VSR is het "vastgelegd in een nationale (NEN)-norm voor de beoordeling van schoonmaakonderhoud: NEN 2075" en past het volledig binnen de Europese norm EN 13549. De Stichting Schoonmaakkwaliteit (SSK) beheert het systeem en de examens voor controleurs en inspecteurs.

Hoe een KMS-meting werkt

Het is niet haalbaar om steeds alle ruimten van een gebouw te controleren. VSR-KMS werkt daarom met een steekproef. Een opgeleide inspecteur beoordeelt in een aantal ruimten vaste elementen — vloer, meubilair, sanitair — en telt de fouten. Vooraf is afgesproken hoeveel fouten zijn toegestaan; dat volgt uit de grootte van de steekproef en het afgesproken kwaliteitsniveau (het zogeheten AQL-niveau). De uitkomst is daarmee geen mening, maar een goedgekeurd of afgekeurd resultaat dat beide partijen vooraf hebben geaccepteerd.

Waarom dit belangrijker wordt

De Code Verantwoordelijk Marktgedrag raadt opdrachtgevers aan om frequenties en werkvolgorde niet op te leggen, maar het schoonmaakbedrijf zelf te laten bepalen hoe het de afgesproken kwaliteit haalt. Dat werkt alleen als die kwaliteit ook wordt gemeten. Wie resultaatgericht werkt, heeft een meetlat nodig.

Wat digitaal vastleggen toevoegt

Een meting op papier belandt in een map. Een digitale meting kun je gebruiken:

• Direct delen. De opdrachtgever ziet de uitkomst zonder dat iemand een rapport hoeft te maken.
• Trends zien. Eén afgekeurde meting is een incident, drie op dezelfde verdieping is een patroon.
• Koppelen aan het werkprogramma. Zakt de kwaliteit na een wijziging in het programma, dan zie je het verband.
• Met foto's onderbouwen. Een foto bij een fout voorkomt discussie.

TranspaClean, dat metingen en logboek in één platform vastlegt, wijst op de eigen site op het voordeel van snelheid: doordat de DKS-controle vlak na de uitvoering plaatsvindt, kunnen fouten meteen worden hersteld.

Tot slot

Meten is geen wantrouwen. Het is de manier om een gesprek over kwaliteit te voeren op basis van feiten — en om te laten zien wat je als schoonmaakbedrijf waard bent.